Yvonne (32) uit Noordwijk is inmiddels drieënhalf jaar samen met haar vriend, die een dochter van acht heeft. Vanaf het begin was ze duidelijk over haar rol als bonusmoeder. Ze wilde graag onderdeel zijn van hun leven, maar niet automatisch de verantwoordelijkheden overnemen die bij het ouderschap horen.
“Ik heb letterlijk tegen hem gezegd: ik kom er niet bij om jouw kind op te voeden.” Dat klinkt misschien stevig. Maar voor Yvonne was het juist de basis om haar eigen plek te vinden binnen het samengestelde gezin. Inmiddels denkt ze mee over de opvoeding, brengt ze structuur in huis en doet ze allerlei dingen voor haar bonusdochter. Maar ze blijft ook bewust ruimte maken voor zichzelf. Wat ze doet, wil ze vanuit haar eigen keuze doen en niet omdat ze vindt dat het van haar verwacht moet worden. Juist die vrijheid maakt dat ze op haar eigen manier betrokken kan zijn.
“Hij vond het doodeng om te vertellen dat hij een dochter had”
Toen Yvonne haar vriend leerde kennen, hadden ze al intensief contact voordat ze elkaar voor het eerst zagen. “We belden soms twee uur per dag. Op een gegeven moment vond hij dat hij vóór onze eerste ontmoeting moest vertellen dat hij een dochter had. Hij vond dat zó spannend dat hij, nadat hij het bericht had gestuurd, zijn telefoon uitzette en ging wandelen.”
Voor Yvonne was het geen probleem. “Ik had vaker mannen gedatet die kinderen hadden. Ik dacht eigenlijk: helemaal prima. Maar als het vervolgens echt onderdeel van je leven wordt, is het natuurlijk wel een hele omschakeling.” Na ongeveer drie maanden ontmoette ze zijn dochter, die toen vijf was. Ze werd eerst geïntroduceerd als een vriendin van papa. “Ik ging even met haar spelen en dat ging eigenlijk meteen goed. Nog voordat wij hadden verteld dat we een relatie hadden, zei ze zelf tegen haar vader: volgens mij ben jij verliefd.”
Langzaam groeide Yvonne steeds verder hun leven in. Tot ze gingen samenwonen.
Samenwonen veranderde alles
Anderhalf jaar nadat ze elkaar leerden kennen, trok Yvonne bij haar vriend in. Voor zijn dochter was dat een grote verandering. Waar ze eerst langzaam had kunnen wennen aan de nieuwe relatie van haar vader, werd het samengestelde gezin nu ook onderdeel van haar dagelijks leven. “Ze had het in het begin best moeilijk met die verandering. Achteraf denk ik dat het samenwonen voor haar een moment was waarop ze besefte dat de situatie tussen haar ouders definitief veranderd was.”
Ook voor Yvonne zelf was het een periode van wennen. “Ik kwam uit zeven jaar single zijn en alleen wonen. Ik vond alleen wonen fantastisch. Alleen het samenwonen met een partner was dus al een verandering.” En dan komt er ineens ook een kind bij. Yvonne merkte dat ze moest wennen aan die nieuwe dynamiek en dat het haar soms veel energie kostte. In de eerste periode moesten ze alle drie ontdekken hoe ze hun nieuwe leven samen vorm wilden geven. Niet alleen als partners, maar ook als vader, dochter en bonusmoeder. Dat ging niet van de ene op de andere dag.
“Ik moest ontdekken wat wel en niet bij mij hoorde”
Het samenwonen bracht voor Yvonne ook een belangrijke persoonlijke ontdekking met zich mee. Ze merkte dat ze soms verantwoordelijkheden en zorgen naar zich toetrok die eigenlijk niet bij haar hoorden. Als iemand die graag meedenkt en dingen oplost, was het voor haar soms lastig om te bepalen waar haar eigen rol ophield en die van haar partner begon.
Dat zette haar aan het denken over haar plek binnen het samengestelde gezin. Wat wilde ze bijdragen? Waar voelde ze zich prettig bij? En welke verantwoordelijkheden mocht ze bij haar partner laten? Door daar samen over te praten, ontstond er steeds meer duidelijkheid. “We praten heel veel met elkaar. Ik kan goed aangeven wat ik nodig heb en mijn vriend staat daar ook echt voor open. Dat vind ik heel waardevol aan onze relatie.”
“Ik kom er niet bij om jouw kind op te voeden”
Over haar rol richting zijn dochter was Yvonne vanaf het begin duidelijk. “Ik heb letterlijk gezegd: ik kom er niet bij om jouw kind op te voeden.” Ze weet dat sommige mensen dat hard vinden klinken. “Maar ik denk juist dat het ons heeft geholpen. Omdat ik daar vanaf het begin duidelijk over was, voelt wat ik nu doe veel meer als iets waarvoor ik zelf kies. Ik doe inmiddels ook meer dan toen.”
Zo doet Yvonne bijvoorbeeld regelmatig de haren van zijn dochter en maakt ze haar lunchtrommel klaar. Haar vriend haalt haar uit bed, zorgt dat ze haar tanden poetst en zich aankleedt en brengt en haalt haar. Ook veel praktische zaken rondom school, afspraken en kinderfeestjes worden door haar vriend geregeld. Natuurlijk denkt Yvonne soms mee of helpt ze ergens bij, maar het is niet zo dat ze die verantwoordelijkheid automatisch overneemt. Voor haar werkt dat prettig. Ze kan betrokken zijn en bijdragen op een manier die bij haar past, terwijl haar vriend zijn rol als vader invult.
“Ik zie hoeveel er bij het ouderschap komt kijken”
Yvonne ziet hoeveel er bij het ouderschap komt kijken. Zeker wanneer je als ouder veel praktische zaken moet organiseren en tegelijkertijd werk, vrije tijd en het gezinsleven combineert. School, feestjes, afspraken en alle kleine dingen die je niet moet vergeten, vragen aandacht. Ze denkt graag met haar vriend mee, maar blijft tegelijkertijd bewust van haar eigen grenzen.
“Mijn eerste reactie is vaak: natuurlijk wil ik hem ontzorgen. Maar tegelijkertijd voel ik een maar. Want wil ik die verantwoordelijkheid eigenlijk wel?” Ze denkt even na. “Een kind neemt gewoon heel veel headspace in. En als ik heel eerlijk ben, vind ik dat zijn dochter al best veel ruimte in mijn hoofd en leven inneemt. Voor mij is het op deze manier genoeg.”
Dat betekent niet dat ze niet betrokken is. Integendeel. Ze denkt mee over de opvoeding, brengt structuur in huis en bespreekt haar normen en waarden met haar vriend. Maar de eindverantwoordelijkheid voor zijn dochter blijft bij hem. Ze zijn allebei anders opgegroeid en hebben soms andere ideeën over opvoeding. Yvonne houdt bijvoorbeeld van structuur en regelmaat. Samen hebben ze daar steeds meer hun eigen weg in gevonden. Zijn dochter weet inmiddels dat dingen in beide huizen anders kunnen gaan. “Hier gelden onze regels en bij haar moeder gelden andere regels. Dat kan ze prima naast elkaar laten bestaan.”
“We geven elkaar de ruimte om onszelf te zijn”
Wat Yvonne waardeert aan hun relatie, is dat er ruimte is voor hun verschillende behoeften. Ze heeft veel behoefte aan tijd voor zichzelf, iets wat ze ook al had voordat ze haar vriend leerde kennen. “Ik vond alleen wonen heerlijk en ik merk dat ik die momenten van rust nog steeds nodig heb.” Dat betekent niet dat ze minder graag samen is met haar vriend en zijn dochter. Ze heeft vooral ontdekt hoe belangrijk het is om haar eigen ruimte te behouden.
Daar praten ze samen veel over. Natuurlijk moeten ze soms zoeken naar wat voor hen allebei prettig werkt, maar volgens Yvonne hoort dat bij een relatie. Ze vindt het belangrijk dat haar vriend zich net zo vrij voelt om zijn behoeften uit te spreken. “Ik zeg ook weleens tegen hem: als je iets anders zou willen of iets vervelend vindt, zeg het dan. Ik wil juist dat we eerlijk tegen elkaar kunnen zijn.”
Die openheid is voor Yvonne een belangrijke basis van hun relatie. “We praten ontzettend veel. Ik voel me veilig om mijn behoeften en verlangens uit te spreken en hij doet daar ook echt iets mee.”
Niet automatisch overal bij hoeven zijn
Zijn dochter woont de helft van de tijd bij hen. Als zij er in het weekend is, betekent dat voor Yvonne niet automatisch dat ze ieder gezinsuitje meedoet. “Zaterdag is vaak mijn dag. Mijn vriend gaat dan iets met zijn dochter doen en ik bepaal zelf of ik mee wil. Soms ga ik mee en soms niet.”
Ook wanneer haar vriend moet werken en zijn dochter vrij is, betekent dat niet automatisch dat Yvonne de opvang regelt. “Vandaag moet hij bijvoorbeeld op locatie werken. Dan kan opa gelukkig oppassen. Het is niet automatisch zo dat ik thuis ben en dus op haar pas.” Juist doordat die verwachting er niet standaard ligt, kan Yvonne bewust kiezen wanneer ze wél iets wil doen. En dat geldt zelfs voor vakanties.
“Mijn vriend ging met zijn dochter op vakantie. Ik bleef bewust thuis”
Deze zomer ging haar vriend alleen met zijn dochter op vakantie. Yvonne bleef thuis. Niet omdat er iets aan de hand was of omdat ze geen zin had in haar bonusdochter, maar omdat ze op dat moment behoefte had aan tijd voor zichzelf. “Ik vind het heerlijk om op vakantie te gaan, maar ik vind het óók heerlijk om af en toe alleen thuis te zijn. Even werken, stilte, mijn eigen dingen doen.”
Terwijl haar vriend en zijn dochter samen op vakantie waren, genoot Yvonne van de rust. Ze kon thuis werken, wandelen en met vriendinnen afspreken. Voor haar is dat geen afwijzing van het gezinsleven. Het is juist een manier om ervoor te zorgen dat ze zich prettig blijft voelen binnen dat gezin. Bovendien vindt ze het waardevol dat haar vriend en zijn dochter ook tijd met elkaar doorbrengen, zonder dat zij overal onderdeel van hoeft te zijn.
Geen kinderwens en tóch bonusmoeder
Misschien maakt één ding haar positie nog bijzonderder: Yvonne heeft nooit een sterke kinderwens gehad. “Ik ben niet iemand die een kind ziet en meteen denkt: oh wat leuk. Dat heb ik gewoon niet.” Dat maakt het leven met een kind dat niet van haar is soms extra confronterend. “Mijn vriend is het voor mij waard. Daarom ben ik hier. Maar ik voel natuurlijk niet wat een biologische moeder voelt. Het grootste gedeelte van de tijd voel ik die moederlijke gevoelens gewoon niet.”
Toch is er de afgelopen jaren iets gaan verschuiven. Doordat haar leven rustiger is geworden en ze meer ruimte ervaart naast haar bedrijf, merkt ze dat ze anders naar een eventueel eigen kind begint te kijken. “Als het van mezelf zou zijn, lijkt het me eigenlijk heel mooi.” Tegelijkertijd twijfelt ze. Ze heeft niet eindeloos geduld, vindt een uur knutselen meer dan genoeg en vraagt zich soms af of ze wel gemaakt is voor het moederschap. “Dan kijk ik naar mijn moeder of mijn zus en denk ik: zij kunnen uren met kinderen bezig zijn. Ik vind het op een gegeven moment gewoon saai.”
Maar misschien hoeft een goede moeder helemaal niet aan dat beeld te voldoen. “Ik denk eigenlijk wel dat ik een goede moeder zou zijn. Ik heb heel veel te bieden. Alleen voel ik mezelf niet als een typische moeder.” Ook de vraag of ze samen nog een kindje zouden willen krijgen, is iets waar Yvonne en haar vriend open over praten. Vroeger was ze vooral bezig met haar bedrijf en had ze die behoefte eigenlijk niet. Nu er meer rust en ruimte in haar leven is, ontstaan er ook andere gedachten. Voorlopig geeft ze zichzelf de ruimte om te ontdekken wat ze werkelijk wil.
“Ik gun mezelf het beste leven”
Als Yvonne één ding aan andere bonusmoeders zou willen meegeven, is het om voortdurend bij jezelf te blijven inchecken. Niet alleen in het begin, wanneer alles nog nieuw en verliefd is, maar juist ook daarna. Hoe sta ik hierin? Wat wil ik? Wat heb ik nodig? Zijn er dingen die niet meer bij mij passen?
Volgens haar begint jezelf niet verliezen bij weten wat je waard bent. “Ik durf mijn behoeften uit te spreken omdat ik mezelf veel waard vind. Ik gun mezelf letterlijk het beste leven.” Voor haar betekent liefde namelijk niet dat de kinderen, haar partner of het samengestelde gezin automatisch boven haarzelf komen te staan.
“Je ziet vrouwen soms denken: ik hoop dat hij mij leuk genoeg vindt. Terwijl ik denk: maar wat vind jíj eigenlijk van die man? Wat heb jíj nodig?” Juist wanneer je partner kinderen heeft, kan het volgens Yvonne verleidelijk zijn om jezelf steeds verder aan te passen. “Maar als je de kinderen boven jezelf gaat zetten omdat je bang bent om ze kwijt te raken, verlies je uiteindelijk jezelf. Ik denk dat je alleen andere keuzes kunt maken als je zelf stevig staat.”
Hun gouden regel
Als Yvonne nadenkt over wat hun samengestelde gezin uiteindelijk laat werken, komt ze uit bij iets ogenschijnlijk eenvoudigs: rekening houden met elkaar. “Zijn dochter houdt rekening met ons. Mijn vriend houdt rekening met haar en met mij. En ik houd rekening met hen. We zijn alle drie gevoelig en voelen elkaars energie snel aan. Dat kan soms een valkuil zijn, maar het zorgt er ook voor dat we elkaar goed aanvoelen.”
Misschien zit daar precies de ruimte die Yvonne nodig heeft. Ruimte om betrokken te zijn zonder alles over te nemen. Om grenzen te stellen zonder afstandelijk te worden. Om van haar partner te houden zonder automatisch iedere verantwoordelijkheid die bij zijn vaderschap hoort ook van hem over te nemen.
En vooral om haar eigen plek in het samengestelde gezin te vinden, zonder zichzelf daarin te verliezen. Want betrokken zijn betekent voor Yvonne niet dat ze alles hoeft te doen. Het betekent dat ze bewust kiest wat ze bijdraagt, terwijl haar vriend zijn rol als vader invult.
Heb jij ook een samengesteld gezin en wil je jouw verhaal delen voor IKENZNKIDS?
Stuur een bericht via Instagram of mail naar nienke@ikenznkids.nl we horen graag van je.